Η συσκευή TENS: Η βοήθειά σου στην αντιμετώπιση του πόνου

Ο πόνος μπορεί να έχει ποικιλία αιτιών.

• Μυϊκές εντάσεις
• Χρόνιες ασθένειες
• Οξείες τραυματισμοί

Για πολλούς ανθρώπους, η καθημερινή αντιμετώπιση του πόνου σημαίνει σημαντικό περιορισμό της ποιότητας ζωής τους. Ενώ τα παυσίπονα μπορεί να είναι μια λύση, πολλοί αναζητούν εναλλακτικές, λιγότερο επεμβατικές μεθόδους για να ανακουφίσουν τις ενοχλήσεις τους. Εδώ έρχεται το Συσκευή TENS (Διαδερμική Ηλεκτρική Νευροδιέγερση) στο προσκήνιο, μια τεχνική που γίνεται όλο και πιο δημοφιλής για την φυσική αντιμετώπιση του πόνου.

Σε αυτό το άρθρο θα αναλύσουμε λεπτομερώς τον τρόπο λειτουργίας της συσκευής TENS, τα οφέλη που προσφέρει και τι πρέπει να προσέξετε κατά τη χρήση της.

Τι είναι η συσκευή TENS;

Μια συσκευή TENS είναι μια μικρή, φορητή ιατρική συσκευή που εκπέμπει ηλεκτρικές παλμούς στο δέρμα για την ανακούφιση του πόνου. Αυτοί οι παλμοί μεταφέρονται μέσω ηλεκτροδίων που τοποθετούνται απευθείας στο δέρμα, προς τα νεύρα. Οι ηλεκτρικοί παλμοί μπορούν να λειτουργήσουν με δύο τρόπους:

• Μπλοκάρουν τα σήματα πόνου που αποστέλλονται από τα επηρεαζόμενα νεύρα στον εγκέφαλο
• Προάγουν την απελευθέρωση ενδορφινών, των φυσικών παυσίπονων του σώματος

Αυτή η μέθοδος έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα αποτελεσματική στη θεραπεία του πόνου στην πλάτη, στις αρθρώσεις και στις μυϊκές εντάσεις.

Πότε καλύπτει το κόστος της συσκευής TENS η ασφάλιση υγείας;

Ένα συνηθισμένο ζήτημα των χρηστών είναι το εάν και πότε η ασφάλιση υγείας καλύπτει το κόστος μιας συσκευής TENS. Βασικά, η κάλυψη από τις ασφάλειες υγείας είναι δυνατή, αλλά υπό ορισμένες προϋποθέσεις.

1. Συνήθως η κάλυψη του κόστους γίνεται μόνο εάν η συσκευή έχει συνταγογραφηθεί από γιατρό. Κατά κανόνα, ο γιατρός πρέπει να αποδείξει ότι η χρήση μιας συσκευής TENS είναι ιατρικά απαραίτητη για τη θεραπεία χρόνιων πόνων ή άλλων προβλημάτων υγείας.
2. Επίσης, η κάλυψη του κόστους μπορεί να εξαρτάται από την ασφάλιση υγείας, οπότε είναι σκόπιμο να διευκρινιστούν οι όροι με την ασφάλεια υγείας πριν από την αγορά μιας συσκευής.

Συχνότητα χρήσης και διάρκεια χρήσης

Η συχνότητα και η διάρκεια χρήσης μιας συσκευής TENS εξαρτώνται από τον τύπο του πόνου και την ένταση των ενοχλήσεων. Για τους περισσότερους χρήστες, συνιστάται η χρήση της συσκευής αρκετές φορές την ημέρα για 15 έως 30 λεπτά.

Σημαντικό: Ωστόσο, είναι σκόπιμο να συζητήσετε τη συχνότητα χρήσης με το γιατρό σας, καθώς η υπερβολική χρήση μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό στο δέρμα. Επίσης, η υπερβολική ένταση των παλμών μπορεί να είναι δυσάρεστη ή να οδηγήσει σε υπερδιέγερση, γι' αυτό είναι λογικό να προσαρμόζετε σταδιακά την ένταση.

Οδηγίες βήμα προς βήμα για τη χρήση μιας συσκευής TENS

Η χρήση μιας συσκευής TENS είναι σχετικά απλή, αλλά απαιτεί κάποια προσοχή για να επιτευχθούν τα καλύτερα αποτελέσματα και να αποφευχθούν πιθανοί κίνδυνοι. Ακολουθεί ένας οδηγός βήμα προς βήμα που θα σας βοηθήσει να χρησιμοποιήσετε σωστά τη συσκευή:

1. Προετοιμασία της συσκευής:

   • Βεβαιωθείτε ότι η συσκευή TENS είναι πλήρως φορτισμένη ή εξοπλισμένη με φρέσκες μπαταρίες, εάν πρόκειται για μοντέλο που λειτουργεί με μπαταρίες.

   • Τοποθετήστε τα ηλεκτρόδια στις προβλεπόμενες θέσεις της συσκευής, εάν δεν είναι ήδη προσυναρμολογημένα.

2. Τοποθέτηση των ηλεκτροδίων:

   • Καθαρίστε το δέρμα στην περιοχή όπου θέλετε να τοποθετήσετε τα ηλεκτρόδια. Βεβαιωθείτε ότι η περιοχή είναι ελεύθερη από λάδι, λοσιόν ή άλλες ακαθαρσίες, για να εξασφαλίσετε τη βέλτιστη πρόσφυση και αποτελεσματικότητα των ηλεκτροδίων.

   • Τοποθετήστε τα ηλεκτρόδια στο δέρμα. Βεβαιωθείτε ότι τοποθετούνται κοντά στην περιοχή του πόνου, αλλά αποφύγετε να τα τοποθετήσετε απευθείας σε ανοιχτές πληγές ή ερεθισμούς του δέρματος. Τα ηλεκτρόδια δεν πρέπει να επικαλύπτονται, αλλά να τοποθετούνται σε απόσταση περίπου 2-3 cm το ένα από το άλλο.

3. Ρυθμίσεις στη συσκευή:

   • Ενεργοποιήστε τη συσκευή TENS και ρυθμίστε την επιθυμητή ένταση. Ξεκινήστε με χαμηλή ένταση για να ελέγξετε πώς αντιδρά το σώμα σας στη διέγερση.

   • Επιλέξτε το κατάλληλο πρόγραμμα ανάλογα με τον τύπο του πόνου που θέλετε να αντιμετωπίσετε (π.χ. για οξύ πόνο ή για χαλάρωση των μυών). Οι περισσότερες συσκευές προσφέρουν προεπιλεγμένα προγράμματα που μπορούν να επιλεγούν εύκολα.

4. Έναρξη της εφαρμογής:

   • Μόλις η συσκευή ενεργοποιηθεί και η ένταση ρυθμιστεί, η διέγερση πρέπει να ξεκινήσει. Θα αισθανθείτε μια ελαφριά τσιμπημένη ή μυρμηγκιασμένη αίσθηση στο δέρμα, κάτι που είναι φυσιολογικό. Βεβαιωθείτε ότι η περιοχή του πόνου δεν διεγείρεται έντονα. Η δύναμη των παλμών πρέπει να ρυθμιστεί έτσι ώστε να αισθάνεστε τη διέγερση, αλλά να μην αισθάνεστε πόνο.

5. Διάρκεια της εφαρμογής:

   • Η συνιστώμενη διάρκεια εφαρμογής είναι μεταξύ 15 και 30 λεπτών. Δεν πρέπει να εκτελείτε τη θεραπεία περισσότερο από τον συνιστώμενο χρόνο για να αποφύγετε ερεθισμούς του δέρματος ή υπερδιέγερση.

   • Κατά τη διάρκεια της εφαρμογής πρέπει να χαλαρώνετε και να επιτρέπετε τη θεραπεία να συνεχίζεται ομαλά. Αποφύγετε να κινείστε υπερβολικά κατά τη διάρκεια της εφαρμογής, καθώς αυτό μπορεί να μετακινήσει τα ηλεκτρόδια και να επηρεάσει την αποτελεσματικότητα.

6. Τερματισμός της θεραπείας:

   • Μετά τον καθορισμένο χρόνο θεραπείας, απενεργοποιήστε τη συσκευή. Αφαιρέστε προσεκτικά τα ηλεκτρόδια από το δέρμα, χωρίς να τραβάτε τα καλώδια.

   • Καθαρίστε ελαφρά την περιοχή του δέρματος με ένα υγρό πανί για να αφαιρέσετε υπολείμματα κόλλας ή σωματίδια δέρματος.

7. Μετά την εφαρμογή:

   • Ελέγξτε το δέρμα για πιθανές κοκκινίλες ή ερεθισμούς. Αυτά συνήθως εξαφανίζονται μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα. Εάν παρατηρήσετε ερεθισμούς στο δέρμα, πρέπει να μειώσετε τη συχνότητα εφαρμογής ή να συμβουλευτείτε γιατρό.

   • Βεβαιωθείτε ότι καθαρίζετε καλά τα ηλεκτρόδια μετά από κάθε χρήση και τα αποθηκεύετε σε καθαρό, ξηρό μέρος για να παρατείνετε τη διάρκεια ζωής τους.

Ποια συσκευή TENS πρέπει να επιλέξετε;

Η επιλογή της σωστής συσκευής TENS εξαρτάται από διάφορους παράγοντες. Πρώτα απ' όλα, είναι σημαντικό να δώσετε προσοχή στη ποικιλία λειτουργιών της συσκευής. Οι περισσότερες συσκευές προσφέρουν διάφορα προγράμματα που είναι προσαρμοσμένα σε διαφορετικούς τύπους και ένταση πόνου. Μια καλή συσκευή θα πρέπει επίσης να παρέχει τη δυνατότητα προσαρμογής της έντασης των παλμών, ώστε να μπορείτε να προσαρμόσετε τη θεραπεία σύμφωνα με τις ανάγκες σας. Η φορητότητα και η ευχρηστία είναι επίσης κρίσιμα κριτήρια. Οι περισσότερες συσκευές TENS είναι σχεδιασμένες ώστε να είναι εύκολες στη χρήση και να προσφέρουν μεγάλη διάρκεια μπαταρίας, κάτι που είναι ιδιαίτερα σημαντικό όταν η συσκευή χρησιμοποιείται τακτικά. Η ποιότητα των ηλεκτροδίων παίζει επίσης σημαντικό ρόλο, καθώς τα καλά προσκολλημένα και αγώγιμα ηλεκτρόδια εξασφαλίζουν ομοιόμορφη και αποτελεσματική θεραπεία.

Η αποτελεσματικότητα του TENS

Η αποτελεσματικότητα των συσκευών TENS περιγράφεται από πολλούς χρήστες ως πολύ θετική, ιδιαίτερα στη θεραπεία

• χρόνιων πόνων στην πλάτη
• προβλημάτων αρθρώσεων 
• μυϊκών σπασμών

Η ηλεκτρική διέγερση βοηθά στην ανακούφιση των πόνων και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής πολλών ασθενών. Μελέτες έχουν δείξει ότι η χρήση του TENS αποτελεί σε πολλές περιπτώσεις μια αποτελεσματική εναλλακτική ή συμπλήρωμα στα φάρμακα, ειδικά όταν οι άνθρωποι δεν επιθυμούν ή δεν μπορούν να πάρουν παυσίπονα.

Η δράση βασίζεται σε δύο κύριους μηχανισμούς:

1. Αφενός, η ηλεκτρική διέγερση μπλοκάρει τα σήματα πόνου που μεταφέρονται μέσω των νεύρων στον εγκέφαλο.
2. Αφετέρου, οδηγεί στην απελευθέρωση των ενδορφινών, οι οποίες έχουν αναλγητική δράση.

Και στις δύο περιπτώσεις, η αντίληψη του πόνου μειώνεται, κάτι που σημαίνει αισθητή ανακούφιση για τον ασθενή.

Κίνδυνοι και παρενέργειες

Αν και οι συσκευές TENS είναι γενικά ασφαλείς, υπάρχουν ορισμένες πτυχές που πρέπει να λάβεις υπόψη κατά τη χρήση τους. Άτομα με βηματοδότη ή άλλες εμφυτευμένες ιατρικές συσκευές θα πρέπει να αποφεύγουν τη χρήση TENS, καθώς οι ηλεκτρικοί παλμοί ενδέχεται να επηρεάσουν τη λειτουργία αυτών των συσκευών. Επίσης, η χρήση κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, ειδικά στην περιοχή της κοιλιάς, δεν συνιστάται. Σε περιπτώσεις ερεθισμού του δέρματος ή ανοιχτών πληγών, η συσκευή δεν πρέπει να χρησιμοποιείται για να αποφευχθεί η επιδείνωση της υγείας του δέρματος.

Είναι σκόπιμο να συμβουλευτείς έναν γιατρό πριν από τη χρήση μιας συσκευής TENS, ειδικά αν έχεις προϋπάρχουσες παθήσεις ή αν δεν είσαι σίγουρος αν η χρήση είναι κατάλληλη για σένα.

Συμπέρασμα: Είναι χρήσιμη μια συσκευή TENS;

Για πολλούς ανθρώπους, η συσκευή TENS αποτελεί πολύτιμη βοήθεια στη διαχείριση του πόνου. Ιδιαίτερα αν πάσχεις από χρόνιο πόνο ή αναζητάς μια ήπια εναλλακτική στα παυσίπονα, η συσκευή TENS μπορεί να είναι μια αποτελεσματική λύση. Είναι εύκολη στη χρήση, μη επεμβατική και μπορεί να χρησιμοποιηθεί ανάλογα με τις ανάγκες. Ωστόσο, όπως με κάθε θεραπεία, είναι σημαντικό να συζητήσεις τη χρήση με έναν γιατρό και να ακολουθήσεις τις οδηγίες εφαρμογής.

Η επιλογή της κατάλληλης συσκευής TENS πρέπει να γίνεται προσεκτικά. Αξίζει να δώσεις προσοχή στην ποιότητα και τη λειτουργικότητα για να επιτύχεις αποτελεσματική και μακροπρόθεσμη ανακούφιση από τον πόνο. Αν αποφασίσεις να χρησιμοποιήσεις μια συσκευή TENS, θυμήσου ότι μπορεί να είναι μια πολύτιμη προσθήκη σε άλλες μορφές θεραπείας – αλλά πάντα σε συνεννόηση με τον γιατρό σου.